
پیادهسازی CD با Docker و Kubernetes: راهکاری مدرن و کاربردی برای استقرار مداوم
مقدمه
اگر نمی دونید CI/CD چیه ما در مقاله قبلی آموزش مفاهیم CI/CD اینو کامل توضیح دادیم اما در دنیای DevOps و زیرساخت مدرن، استقرار مداوم در سرور یا همون Continuous Deployment (CD) نقش حیاتی داره. وقتی صحبت از اتوماسیون واقعی میشه، ترکیب Docker و Kubernetes یه انتخاب بیرقیب به حساب میاد. با این ترکیب، هر بار که کدی تغییر میکنه، میتونه بهصورت خودکار بستهبندی بشه، روی سرور بیاد بالا و بهروز بشه—اونم بدون قطعی یا دخالت دستی.
استقرار مداوم یا Continuous Deployment (CD) یکی از ارکان اصلی توسعه نرمافزار به روش DevOps است. اما وقتی حرف از زیرساخت مدرن و مقیاسپذیر به میان میآید، ترکیب Docker و Kubernetes بهعنوان پایههای این معماری، نقش مهمی در خودکارسازی و بهینهسازی فرآیند استقرار ایفا میکند.
در این مقاله بهصورت دقیق و عملی بررسی میکنیم که CD چیست، چرا استفاده از Docker و Kubernetes در آن حیاتی است و چطور میتوانیم یک جریان CD واقعی را با این ابزارها پیادهسازی کنیم تا هر Push به Git باعث بشه:
- یه ایمیج Docker ساخته بشه
- روی ریجیستری بره
- و در نهایت، Kubernetes بهصورت خودکار نسخه جدید رو دیپلوی کنه.
چرا CD؟ نگاهی فنیتر
در روشهای سنتی استقرار، کدها معمولاً بهصورت دستی روی سرورها قرار میگرفتند که مشکلاتی مثل:
- ریسک بالای خطای انسانی
- تاخیر در تحویل ویژگیها
- عدم تطابق محیط تست و تولید
را به دنبال داشت. اما با CD:
- هر تغییری در کد پس از عبور از مراحل تست، بهصورت خودکار به محیط تولید منتقل میشود.
- محیط تست، staging و production تا حد ممکن مشابهسازی میشوند.
- پیادهسازی rollback آسانتر و سریعتر انجام میشود.
نقش Docker در CD
Docker با ساخت ایمیجهای قابل حمل و تکرارپذیر، ستون فقرات محیط استقرار CD محسوب میشود. مزایای اصلی:
- تضمین یکسان بودن کد در همه محیطها
- کاهش وابستگی به سیستمعامل و نرمافزارهای میزبان
- سرعت بالا در build و deploy
مثال سادهای از Dockerfile برای یک اپلیکیشن Node.js:
1 2 3 4 5 6 7 8 | FROM node:18-alpine WORKDIR /app COPY package*.json ./ RUN npm install COPY . . EXPOSE 3000 CMD ["npm", "start"] |
Kubernetes: orkestrator قدرتمند برای CD
Kubernetes ابزار مدیریت کانتینرهاست که به ما اجازه میدهد:
- چند نسخه از اپلیکیشن را همزمان اجرا کنیم (blue-green deployment)
- استقرار مرحلهای (canary deployment) داشته باشیم
- بهصورت خودکار در صورت خطا rollback کنیم
- از health check و readiness probe استفاده کنیم
نمونهای از فایل YAML برای استقرار:
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 | apiVersion: apps/v1 kind: Deployment metadata: name: myapp spec: replicas: 3 selector: matchLabels: app: myapp template: metadata: labels: app: myapp spec: containers: - name: app image: yourusername/yourapp:latest ports: - containerPort: 3000 readinessProbe: httpGet: path: / port: 3000 initialDelaySeconds: 5 periodSeconds: 10 |
مراحل پیادهسازی CD با Docker و Kubernetes
۱. ساخت Pipeline برای ساخت و Push ایمیج
مثالی از GitHub Actions:
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 | name: CD Pipeline on: push: branches: - main jobs: build-and-push: runs-on: ubuntu-latest steps: - name: Checkout code uses: actions/checkout@v3 - name: Log in to DockerHub run: echo "${{ secrets.DOCKER_PASSWORD }}" | docker login -u ${{ secrets.DOCKER_USERNAME }} --password-stdin - name: Build image run: docker build -t yourusername/yourapp:latest . - name: Push image run: docker push yourusername/yourapp:latest |
برای امنیت، DOCKER_USERNAME و DOCKER_PASSWORD رو داخل GitHub Secrets بذار.
۲. دیپلوی خودکار به Kubernetes
فایل دیپلویمنت به شکل بالا تنظیم میشه. حالا داخل GitHub Actions مرحله زیر رو اضافه کن:
1 2 3 4 5 6 7 8 | - name: Set up Kubeconfig run: | mkdir -p $HOME/.kube echo "${{ secrets.KUBECONFIG_DATA }}" > $HOME/.kube/config - name: Deploy to Kubernetes run: kubectl apply -f deployment.yaml |
ابزارهای مکمل در این جریان
| ابزار | کاربرد |
|---|---|
| GitLab CI/CD | ساخت pipeline کامل برای Build و Deploy |
| Jenkins | اجرای jobهای پیچیدهتر در پروژههای بزرگ |
| Helm | مدیریت پکیجهای Kubernetes بهصورت منعطف |
| ArgoCD | GitOps-friendly CD solution برای Kubernetes |
نکات امنیتی در CD
- از Secret Management در Kubernetes استفاده کنید (مثل استفاده از Secret برای رمزها).
- Docker Image را با ابزارهایی مثل Trivy یا Grype اسکن کنید.
- از RBAC برای کنترل دسترسیها در کلاستر استفاده کنید.
- Pipeline را طوری تنظیم کنید که فقط ایمیجهایی که از تستها عبور کردهاند deploy شوند.
جمعبندی
استقرار مداوم با ترکیب Docker و Kubernetes نهتنها سرعت ارائه تغییرات را افزایش میدهد، بلکه کیفیت، امنیت و پایداری سیستم را نیز بهبود میبخشد.
با طراحی یک Pipeline دقیق و استفاده از روشهای مدرن GitOps، میتوان فرآیند CD را به یکی از قدرتمندترین ابزارهای تحویل نرمافزار در زیرساخت ابری تبدیل کرد.
منابع:
https://semaphore.io/wp-content/uploads/2020/05/CICD_with_Docker_Kubernetes_Semaphore.pdf


